ШАҒЫН АЭРОҒАРЫШТЫҚ ЖАБДЫҚТАР ЖҮЙЕЛЕРІНЕ АРНАЛҒАН БОРТТЫҚ БАСҚАРУ КЕШЕНІНІҢ ПРОТОТИПІ
DOI:
https://doi.org/10.56132/2791-3368-2026-3-67-148-159Кілт сөздер:
аэроғарыштық жүйелер, инженерлік прототип, корпус жобалау, көпдеңгейлі жинақтау, механикалық интеграцияАңдатпа
Жекелеген электрондық модульдерден физикалық тұрғыдан біріктірілген борттық жүйелерге көшу жүйенің ықшамдылығын, құрылымдық реттелуін, техникалық қызмет көрсетуге қолайлылығын, сондай-ақ кезең-кезеңімен сынақ жүргізу талаптарына сәйкестігін қамтамасыз ететін жүйелі механикалық жобалау тұжырымдамасын қажет етеді. Бұл мақалада көпқабатты құрылымға негізделген шағын аэроғарыштық аспаптарға арналған борттық басқару жүйесі прототипінің механикалық интеграциясы мен инженерлік іске асырылуы қарастырылады. Зерттеуде негізгі назар модульдік электрондық платалардың ішкі орналасуына, аспаптық бөліктің құрылымдық ұйымдастырылуына, жылдам прототиптеу технологияларын қолдану арқылы корпусты дайындауға, сондай-ақ жекелеген электрондық блоктарды бірыңғай инженерлік модельге біріктіру процесіне аударылады. Ұсынылған прототип модульдік жобалауды қолдайтын, қайта жинақтауға мүмкіндік беретін және болашақ стендтік әрі нақты жағдайдағы сынақтармен үйлесімді тік көпдеңгейлі ішкі компоновканың іске асырылу мүмкіндігін растайды. Бұл әзірлеу тұжырымдамасы баспа платалары деңгейіндегі электрониканы жобалау мен аэроғарыш саласына арналған физикалық тұрғыдан біріктірілген зерттеу модульдерін құру арасындағы практикалық байланысты қамтамасыз етеді.
##plugins.themes.default.displayStats.downloads##
Әдебиеттер тізімі
1. McSwain, R. G., Geuther, S. C., Howland, G., Patterson, M. D., Whiteside, S. K., & North, D. D. (2020). An experimental approach to a rapid propulsion and aeronautics concepts testbed (No. NF1676L-34253).
2. Tunçdemir, Ş., & Tolun, Ö. C. (2025, May). Design and Development of a Modular Mission Control Board for Autonomous Systems. In 2025 7th International Congress on Human-Computer Interaction, Optimization and Robotic Applications (ICHORA) (pp. 1-6). IEEE.
3. Dolega, B., & Rogalski, T. (2004). The new conception of the laboratory testing of the FBW control system for small aircraft. Aircraft Engineering and Aerospace Technology, 76(3), 293-298.
4. Battipede, M., Gili, P., Lando, M., & Gunetti, P. (2006). Flight Control System Rapid Prototyping for the Remotely-Controlled Elettra-Twin-Flyer Airship. In AIAA Modeling and Simulation Technologies Conference and Exhibit (p. 6624).
5. Randhawa, P., & Shanthagiri, V. (2015). Concept of operations to system design and development-an integrated system for aircraft mission feasibility analysis using STK engine, matlab and labview. Int. J. Instrum. Control Syst, 5(4), 01-12.
6. Morioka, K., Kohmura, A., Yonemoto, N., Jansen, L. J., Mäurer, N., Gräupl, T., & Schnell, M. (2023). Rapid prototyping and international validation activity for the L-band digital aeronautical communications system (LDACS). IEEE Open Journal of the Communications Society, 4, 2186-2203.
7. Labrèche, G., Evans, D., Marszk, D., Mladenov, T., Shiradhonkar, V., & Zelenevskiy, V. (2022). Agile development and rapid prototyping in a flying mission with open source software reuse on-board the ops-sat spacecraft. In AIAA SCITECH 2022 Forum (p. 0648).
8. Yang, Y., Yu, X., Li, Z., & Basin, M. V. (2023). A new overactuated multirotor: Prototype design, dynamics modeling, and control. IEEE Transactions on Industrial Electronics, 71(8), 9449-9459.
9. Ţapu, A., & Drăgulinescu, A. M. (2025, December). IoT-enabled Integrated Avionic System for Supersonic Multi-purpose Rockets with Real-Time Telemetry and Autonomous Flight Control. In GLOBECOM 2025-2025 IEEE Global Communications Conference (pp. 2964-2969). IEEE.
10. Nilsson, T., Bensch, L., Dufresne, F., Rometsch, F., de Medeiros, P., Guerra, E., ... & Cowley, A. (2023). Out of this world design: Bridging the gap between space systems engineering and participatory design practices. Proceedings of SpaceCHI, 3.
11. Laterza, M., Khoo, K. S., Lim, W. J. J., Ali, S. G., Ong, K. E. M., Agarwal, D., ... & Lim, J. W. M. (2024, May). Development of a compact xenon propellant management assembly for low-power Hall effect thrusters: system design, hardware prototype, and pressure qualification. In Proceedings of the 9th Space Propulsion Conference, Glasgow, UK.
12. Kruger, J. J., Guffanti, T., Park, T. H., Murray-Cooper, M., Low, S. Y., Bell, T., ... & Westphal, J. (2024). Adaptive End-to-End Architecture for Autonomous Spacecraft Navigation and Control During Rendezvous and Proximity Operations. In AIAA SCITECH 2024 Forum (p. 0430).
13. de Souza, K. V., Bouslimani, Y., & Ghribi, M. (2022). Flight software development for a CubeSat application. IEEE Journal on Miniaturization for Air and Space Systems, 3(4), 184-196.
14. Randhawa, P., & Shanthagiri, V. (2015). Concept of operations to system design and development-an integrated system for aircraft mission feasibility analysis using STK engine, matlab and labview. Int. J. Instrum. Control Syst, 5(4), 01-12.
